Nhà mặt phố còn là vua không? Tôi đi đếm biển cho thuê rồi lên quốc lộ 21

Bố tôi có một câu nói từ hồi tôi còn nhỏ: nhà mặt phố, bố làm to. Nên khi xem một video mở đầu bằng ý phố cũ sắp hết thời làm vua, phản ứng đầu tiên của tôi là không tin.

Lần này tôi làm hai việc: một buổi chiều đi bộ dọc mấy con phố quen để tự nhìn, và một buổi sáng chạy xe lên đúng con đường mà người quay video đang đi.

Video nói gì

Người quay là anh Đức, quay trong lúc đang chạy xe trên quốc lộ 21, con đường anh ấy gọi là vành đai 4,5. Phần đầu video nói về bản quy hoạch mới của Hà Nội, thứ tôi đã ghi trong một bài trước: từ chỗ mọi thứ xoay quanh lõi phố cũ, thành phố chuyển sang nhiều cực, và phố cũ chỉ còn là một cực trong số đó. Tôi không nhắc lại phần ấy.

Phần làm tôi chú ý lần này là hai ý khác.

Ý thứ nhất nói về chính những căn nhà mặt phố. Anh ấy cho rằng chúng yếu đi không chỉ vì quy hoạch mà vì cách người ta mua bán đã đổi. Ngày trước ai cũng đi xe máy, tạt vào lề là mua được hàng. Bây giờ nhiều người đi ô tô, mà phố nhỏ thì không có chỗ dừng. Mua hàng qua mạng mỗi năm một nhiều. Công ty thì ngày càng ít người, không cần thuê cả tầng nhà như trước. Mấy thứ đó cộng lại làm mặt bằng khó cho thuê hơn.

Ý thứ hai nói về hai con đường vòng lớn phía ngoài, vành đai 4,5 và vành đai 5. Theo anh ấy, vai trò của chúng là nối Hà Nội với các tỉnh xung quanh thành một vùng lớn, giống cách vài thành phố lớn ở châu Á kéo cả vùng quanh mình cùng đi. Số vốn và ngày khởi công anh ấy nêu thì tôi không chép lại, vì lịch khởi công là thứ hay đổi.

Buổi chiều đi đếm biển

Tôi chọn ba con phố mà tôi thuộc từng số nhà, đi bộ từ đầu đến cuối, mỗi lần thấy biển cho thuê thì gạch một gạch vào sổ. Tôi không đưa con số lên đây, vì ba con phố của tôi không đại diện cho cả thành phố, và tôi cũng không có số của năm ngoái để so.

Nhưng có hai điều tôi thấy rõ bằng mắt. Một là có những căn tôi nhớ từng là cửa hàng đông khách, giờ cửa cuốn kéo xuống, biển treo đã bạc màu. Hai là đoạn nào vỉa hè rộng, ô tô ghé vào được, thì hàng quán vẫn sáng đèn. Đoạn nào lòng đường hẹp thì vắng hẳn. Điều thứ hai khớp với ý anh ấy nói về chuyện ô tô không có chỗ dừng.

Anh ấy còn đi xa hơn, cho rằng nhà trong phố rồi sẽ phải giảm giá. Chỗ này tôi không dám viết theo. Tôi chỉ ghi nhận phần mình tự thấy: cho thuê khó hơn trước, ít nhất là ở ba con phố tôi đi.

Buổi sáng lên quốc lộ 21

Tôi đi Đại lộ Thăng Long, tới Hòa Lạc thì rẽ vào quốc lộ 21. Tấm ảnh đầu bài tôi chụp dọc đại lộ, chỗ công trường nhà ga metro. Quốc lộ 21 hôm tôi đi vẫn là con đường như mọi khi, xe tải chạy nhiều, hai bên là nhà dân xen với cổng trường và cổng cơ quan. Tôi chưa thấy dấu hiệu thi công mở rộng ở đoạn mình đi qua, nên tôi coi chuyện mở đường là việc sẽ đến, chưa phải việc đang chạy.

Có một chi tiết trong video tôi kiểm được ngay tại chỗ, dù chỉ bằng cảm giác: đất ở đây cao. Anh ấy nói khu công nghệ cao nằm cao hơn mực nước biển chừng mười lăm đến hai mươi mét, và vùng đồi phía tây còn cao hơn. Tôi không có máy đo, nhưng đường lên dốc thoai thoải suốt, và mấy bác bán nước ven đường đều bảo ở đây mưa to thì nước chảy đi chứ không đọng.

Chỗ tôi không nghe theo

Cuối video, anh ấy đưa ra nguyên tắc chọn đất, trong đó có ý nên gần metro. Chỗ này tôi giữ khoảng cách. Ở một video khác, cũng chính anh ấy dặn đừng mua quá sát nhà ga, vì vòng đất quanh ga, cỡ một cây số, thường dành cho nhà cao tầng và dễ nằm trong quy hoạch. Nên tôi hiểu chữ gần theo nghĩa đi tới ga thuận tiện, chứ không phải đứng ngay cạnh ga.

Anh ấy cũng khuyên bỏ qua hẳn sáu cực còn lại, và đoán giá đất đẹp ở Hòa Lạc vài năm nữa sẽ lên nhiều lần. Tôi coi đó là lời của người bán hàng nói về hàng của mình.

Tôi tự kiểm được gì

Tôi đọc lại chuyện phố cũ đổi vai trong bản quy hoạch mới ở bài từ 5 trục sang 9 cực, nội đô không còn độc tôn.

Về con đường tôi vừa đi, có một bài người ta chạy dọc tuyến và ghi lại từng đoạn: khảo sát vành đai 4,5 Hòa Lạc.

Và đây là video gốc: Nội đô từ vua thành thường dân.

Điều tôi mang về

Câu của bố tôi chưa sai hẳn. Nhưng tôi nghĩ nó cần thêm một vế: mặt phố mà xe không dừng được thì không còn như xưa. Từ giờ, đi xem bất cứ mảnh nào, trong phố hay ngoài vành đai, tôi sẽ hỏi thêm hai câu rất đời thường: khách tới đây đỗ xe ở đâu, và trời mưa to thì nước chảy về đâu.